Μόνον ο Κύριος, ο θείος και ανυπέρβλητος διδάσκαλος, ημπορούσεν αγαπητέ αναγνώστα, να ζωγραφίση με τόσον χτυπητά χρώματα, με τέτοιες δραματικές φράσεις, με τόσην αριστουργηματικήν αληθινά πλοκήν τας συνεπείας της αμαρτωλής ζωής, εν τω προσώπω του νεωτέρου παιδιού της συγκλονιστικής Παραβολής του Ασώτου.
Καθώς ηκούσαμεν σήμερα το Ι. Ευαγγέλιον, ενόμιζες, ότι εζωντάνευαν εμπρός σου τα πρόσωπα, ότι ήταν έτοιμα να σού ομιλήσουν. Ο δυστυχής άσωτος!..... Ακουμπισμένος στο φτωχικό του ραβδί, στη σκιά κάποιου δένδρου, μέσα στην παγερή του μόνωσι, βλέπει τη σημερινή εικόνα της ζωής του. Θλιμμένος, πονεμένος νοσταλγός ρίχνει την καυτερή του τη ματιά στα περασμένα.... Τότε ήταν αληθινός πρίγκηψ, ελεύθερος, χρυσοκέντητος, χορτάτος, αξιοπρεπής κύριος μέσα σε ολόκληρη στριά προθύμων υπερητών. Τώρα όμως!..... Αλλοίμονον! Χοιροβοσκός, έρημος, κουρελιασμένος, πεινασμένος μέσα σε μια αγέλη λασπωμένων και βρωμερών χοίρων.
«Εις εαυτόν δε ελθών»...
Έτσι χαρακτηρίζει ο Κύριος την αλλαγή του. Τώρα ο άνθρωπος συνήλθε. Μέχρι σήμερα ήταν σε κατάστασι παραφροσύνης, σε πυρετό και πνευματικό παραλήρημα. Τώρα βλέπει την πραγματικότητα. Τώρα καταλαβαίνει, ότι είναι ένα διαμάντι πεταμένο, χωμένο στη λάσπη. Καί ξυπνάει. Καί συνέρχεται. Βέβαια μετά την συμφοράν. Μετά το εγκληματικό σκόρπισμα των αγαθών. Διότι πράγματι η ζωή της αμαρτίας, η ζωή χωρίς Θεόν, είναι ένα τρομερό σκόρπισμα:
* Υλικών αγαθών. Κοίταξε τον άσωτον. Έχει χρήματα πολλά. Είναι η πατρική περιουσία, που ημπορεί να τη διαθέση όπως θέλει. Καί αρχίζει το «ξεφάντωμα». Διασκεδάσεις· σπατάλες· δώρα σε γνωστούς· ταξίδια πολυδάπανα· σκόρπισμα αφειδώλευτο χρημάτων.... «Ζων ασώτως! Μέσα στις δυό αυτές λέξεις, που είπεν ο Κύριος, πόσα όργια δεν κρύπτονται, πόσα πάθη και λάθη, πόσοι βόθροι ανθόσπαρτοι, πόσαι χυδαιότητα, ποία πτώσις ψυχής! Αλλά η ζωή απαιτεί χρήματα. Καί ο άσωτος δίδει χωρίς δυσκολίαν. Έως ότου μίαν ημέραν.... τελειώνουν. Καταλαμβάνεται τότε από αγωνίαν και φρίκην· Αλλ' είναι πλέον, αργά, πολύ αργά! Το ίδιον όμως συμβαίνει και με τους σημερινούς ασώτους. Πόσαι περουσίαι δεν εσπαταλήσθησαν από άσωτα παιδιά πλουσίων γονέων! Πόσαι κληρονομίαι δεν εξηνεμίσθησαν σε διάστημα ελάχιστον! Πόσα παιδιά μεγάλων οικογενειών, με όνομα, με ιστορίαν, δεν κατέληξαν πάμπτωχοι, θλιβερά απομεινάρια μιάς παλαιάς ζωής λαμπρότητος και μεγαλείου!.... Έτσι γίνεται, αγαπητέ μου, πάντα. Η ζωή της αμαρτίας είναι ρουφήχτρα ανικανοποίητη. Καταπίνει τους κόπους ετών και τας αιματηράς προσπαθείας τιμίων γονέων, όταν τα παιδιά των πιασθούν στο απαίασιο δίχτυ της. Καί όμως, τι δεν θα μπορούσαν να γίνουν με τα χρήματα αυτά! Πόσες πληγές να κλείσουν! Πόσα δάκρυα να στεγνώσουν. Πόσες χαρές να δημιουργήσουν. Πόσα δράματα να προλάβουν.... Πόσα...! * Σκόρπισμα πνευματικών αγαθών. Αλλ' η ζωή της αμαρτίας σκορπάει και άλλα σοβαρώτερα αγαθά και κεφάλαια.
α) Την ατομικήν αξιοπρέπειαν.
Μιά ματιά πάλις εις τον «άσωτο». Από πρίγκηψ, χοιροβοσκός. Από το παλάτι, στη βοσκή. Πως κατήντησε! Αλλά το ίδιο συμβαίνει και με τους συγχρόνους ασώτους. Πόσοι νέοι δεν κατερράκωσαν το κύρος των εξ αφορμής της αμαρτωλής των ζωής; Πόσοι δεν έγιναν πλαστογράφοι, κλέπται, καταχρασταί, διά να ημπορούν να χαρτοπαίξουν, να διασκεδάζουν εις πολυτελή κέντρα, να ξοδεύουν χάριν επιδείξεως; Πόσοι δεν εκλείσθησαν εις φυλακάς, πόσοι δεν έγιναν ερείπια κοινωνικά, όλοι αυτοί θύματα της ασώτου ζωής; β) Την οικογενειακήν τιμήν. Οικουγένειαι έπειτα με υπόληψιν κοινωνικήν, με «φίρμες», με υψηλές γνωριμίες, εβυθίσθησαν εις το πένθος και το όνειδος, διότι τα παιδιά των, αγόρια ή κοπέλλες, επήραν τον κατήφορον και εσπίλωσαν την τιμήν της οικογενείας και εκόλλησαν στο σπίτι των μελανή κηλίδα, που δεν θα σβήση ποτέ.... Καί κοκκινίζει ο πατέρας και η μητέρα από εντροπήν διά την ζωήν του «εξειλιγμένου» νέου της οικογενείας ή της «υπερμοντέρνας» νέας, που θεώρησαν αφόρτηον σκλαβιάν την ηθικήν του Ευγγελίου και την αγνότητα της χριστιανικής ζώης.
* Φύλακες, γρηγορείτε! Αυτή είναι η αμαρτία, αγαπητέ αναγνώστα. Ύπουλη, προκλητική, απατηλή, προδοτική. Απλώνει τα δίχτυα της με μαεστρίαν. Σ' όλους, ιδίως εις τους νέους, που έχουν πολλήν ορμήν, αλλά ολίγην πείραν. Καί οι ταλαίπωροι παρασύρονται από την λάμψιν της. Θα ήθελε σήμερα η Εκκλησία μας να πη κάτι στους νέους, αμφοτέρων των φίλων. Νέοι! Μη παρασύρεσθε από τα εξωτερικά, από τα φανταχτερά θέλγητρα της αμαρτίας. Πίσω από τα φώτα τα πολλά, τα βαρύτιμα παραπετάσματα, τις μουσικές και τις κοσμικές εμφανίσεις, κρύβονται πολλάκις δράματα μυστικά και αφανέρωτα. Μη γοητεύεσθε σαν τη φτωχή πεταλούδα, που τριγυρνάει διαρκώς γύρω από τη φλόγα της λαμπάδας, και, στο τέλος, βρίσκει τον θάνατο. Η ζωή είναι αγών. Μιά φορά ο καθένας μας τον κάνει. Ή τον χάνομεν ή τον κερδίζομεν. Καί τότε χάνομε ή κερδίζομεν το παν.... Αλήθεια, το παν!
Αγαπητοί, Είναι σε κάποια χώρα ένα μαύρο πουλί, που τρώγει μόνον στρείδια. Ψάχνει και τα βρίσκει. Πως όμως να τ' ανοίξη; Άκουσε τι κάνει. Τα παίρνει στα νύχια του. Ανεβαίνει ψηλά και κοιτάζει που υπάρχουν βράχοι. Αφήνει τότε τα στρείδια και πέφτουν. Χτυπούν στα βράχια. Καί σπάζουν. Καί ανοίγουν. Καί το πουλί ήσυχο τρώγει το περιεχόμενο. Καταλαβαίνεις το νόημα. Η αμαρτία είναι το πουλί αυτό. Μας παίρνει στα φτερά της και πετάμε σε κόσμους απατηλής ευτυχίας. Καί έρχεται η ώρα που μας ρίχνει από τα ύψη των φανταστικών κόσμων στις βραχώδεις εκτάσεις της καταστροφής.... Καί γινόμεθα τότε τραγικά συντρίμμια. Αδελφέ μου! Ακούω το φρικιαστικό πλατάγισμα του μαύρου αυτού πουλιού. Πετάει γύρω μας. Πρόσεξε τι παραγγέλλει ο Θεός· -Παιδί μου φυλάξου, πολύ, από το μαύρο πουλί. Το μαύρο πουλί. «Καί εκεί διεσκόρπισε την ουσίαν αυτού ζων ασώτως»
(†) επισκόπου Γεωργίου Παυλίδου Μητροπολίτου Νικαίας
Κυριακή του Ασώτου (Λουκ. ιε΄ 11-32)
