Προσευχές

[Προσευχές] [bsummary]

Αγιοι Πατερες - Διδασκαλιες

[Άγιοι Πατέρες - Διδασκαλίες] [twocolumns]

Ορθοδοξοι Προορισμοι

[Ορθόδοξοι Προορισμοί] [bleft]

Ψυχωφελη

[Ψυχωφελή] [twocolumns]

Ο Άγ. Σιλουανός ο Αθωνίτης και η ταπείνωση ως οδός θεογνωσίας.

Διαβάζουμε στο Γεροντικό ότι ο αββάς Αντώνιος είπε: "Είδα όλες τις παγίδες του εχθρού (δηλαδή του διαβόλου) απλωμένες πάνω στη γη και στέναξα και είπα: Ποιος άραγε θα τις προσπεράσει χωρίς να τον πιάσουν; Και άκουσα φωνή να λέει: Η ταπεινοφροσύνη".

Αυτή ήταν μια θεία αποκάλυψη στον μεγάλο ασκητή της ερήμου τον τρίτο αιώνα, ο οποίος έζησε και έδειχνε την οδό που οδηγεί στην αποφυγή της πλάνης. Πολλούς αιώνες μετά, στις αρχές του εικοστού αιώνα, στο Άγιον Όρος, ο Κύριος έδωσε μια άλλη αποκαλυπτική εντολή στον Άγιο ασκητή Του Σιλουανό για να μάθει να ζει ταπεινά: "Κράτα τον νου σου στον Άδη και μην απελπίζεσαι" του είπε, όταν αυτός έπαψε να ζει με συντριβή, μετά τη μεγάλη Χάρη που έλαβε, με αποτέλεσμα να υποφέρει πολλά από τους δαίμονες.

Είναι μέγα μυστήριο πώς ο Θεός δρα και παιδαγωγεί τον άνθρωπο μέσα στην ιστορία. Με αυτήν την προτροπή Του έδωσε στον Σιλουανό και κατ' επέκταση σε όλες τις επόμενες γενιές τον τρόπο να φθάσει κάποιος στην αγία ταπείνωση, που κάνει τον άνθρωπο όμοιο με Εκείνον, διότι "Ο Θεός είναι Ταπείνωση".

Ο γέρων Σοφρώνιος Σαχάρωφ μάς λέει ότι υπάρχει πρόοδος στην ιστορία της θείας γνώσεως. Αυτή η πρόοδος βέβαια υπάρχει και στην προσωπική ιστορία κάθε ανθρώπου, όταν βαδίζει την οδό της θεογνωσίας. Αυτό σημαίνει ότι, όταν ξεκινάμε την πορεία μας στην οδό που οδηγεί στη Βασιλεία των Ουρανών, στον Χριστό, εξουθενωμένοι από βάσανα και περιστάσεις της ζωής, επιτρέπει ο Θεός να νιώθουμε στην αρχή χαρά και ασφάλεια, συνήθως δίπλα σε κάποιο πρόσωπο (έναν άγιο γέροντα), αλλά και άλλα βοηθητικά "κακά" στοιχεία, όπως μερικές φορές και υπερηφάνεια, για να τονωθούμε ψυχικά αν είμαστε πονεμένοι. Αυτή είναι Θεία Οικονομία, θεία παιδαγωγία, που την επιτρέπει ο Θεός επειδή μας αγαπά. "Τον πρώτο καιρό μετά τη δωρεά του Αγίου Πνεύματος σκέφτηκα (γράφει ο γέροντας): Ο Κύριος μου συγχώρεσε τις αμαρτίες μου, το μαρτυρεί μέσα μου η χάρη. Τι μου χρειάζεται, λοιπόν, περισσότερο; Δεν πρέπει να σκεπτόμαστε έτσι. Παρότι μας συγχωρέθηκαν τα αμαρτήματα, πρέπει να διατηρούμε τη συντριβή της καρδιάς".

Παρ' όλη αυτή την πρώτη χάρη, η οποία είναι ένα βίωμα συγκλονιστικό, που μας ανεβάζει και μας κάνει να νομίζουμε ότι φθάσαμε σε μεγάλα πνευματικά ύψη, στη συνέχεια φτάνουμε σε στιγμές που αρχίζουμε να καταλαβαίνουμε την αδυναμία μας. Καταλαβαίνουμε ότι ο δρόμος αυτός δεν είναι κάτι που περπατιέται με τα δικά μας πόδια, αλλά με τη βοήθεια μόνον Εκείνου. Αυτό βέβαια έρχεται στην ώρα του.

Τότε ο άνθρωπος συνειδητοποιεί ότι η μόνη αξία του είναι η κόλαση. Αυτή μόνο του αξίζει. Και τότε, αντί να απελπιστεί, εναποθέτει την ελπίδα του στον Σωτήρα Χριστό, που μπορεί μόνο Αυτός να τοποθετήσει τον άνθρωπο αυτόν στον παράδεισο, εξαιτίας της αυτογνωσίας του. Είναι ακριβώς αυτή η στιγμή που άκουσε ο Άγιος Σιλουανός τον Κύριο να του λέει: "Κράτα τον νου σου στον Άδη και μην απελπίζεσαι". Η μεγαλειώδης αυτή φράση αφορά πλέον προσωπικά τον καθένα μας στην πορεία μας προς τον Χριστό. "Ο Κύριος μ' ελυπήθηκε και μου έδωσε να καταλάβω πως πρέπει να κλαίω σ' όλη μου τη ζωή. Αυτή είναι η οδός του Κυρίου. Κι αυτά τα γράφω τώρα από πόνο για τους ανθρώπους, που, όπως κι εγώ, είναι υπεφήφανοι και γι' αυτό πάσχουν (γράφει ο άγιος γέροντας). Τα γράφω για να μάθουν την ταπείνωση και να βρουν ανάπαυση κοντά στον Θεό".
Τις αμαρτίες μας και την κόλασή μας τις σηκώνει στους ώμους Του ο Χριστός.
"Μάθετε απ' εμού ότι πράος είμι και ταπεινός τη καρδία" μας λέει ο Κύριος. Ο ταπεινός άνθρωπος ξέρει ότι η μόνη θέση που του αξίζει είναι η κόλαση, "είναι ο Άδης", ότι ο ίδιος δεν έχει να προσφέρει παρά μόνο αμαρτίες στον Χριστό, ότι το εγώ του είναι τελικά ένα μηδέν, "αλλά δεν απελπίζεται". Λέει ο γέροντας: "Πρέπει να σκεφτόμαστε πως εμείς είμαστε οι χειρότεροι όλων και να καταδικάζουμε τον εαυτό μας στην κόλαση. Έτσι ταπεινώνεται η ψυχή κι αποκτά το πένθος της μετάνοιας, απ' το οποίο γεννάται η χαρά". Αυτή είναι η αληθινή ταπεινοφροσύνη, που μας οδηγεί διά της κολάσεως στον παράδεισο. Αυτό το δικό μας μηδενικό, τις αμαρτίες μας, τα κακά μας και την κόλασή μας τα σηκώνει στους ώμους Του ο Χριστός. Αυτός το μόνο που ζητά από εμάς είναι αυτά τα λίγα στοιχεία, τη βασική αυτογνωσία, τη συνειδητοποίηση της κατάστασής μας και την εναπόθεση της εμπιστοσύνης μας σε Αυτόν. "Έλκεται η ψυχή μου να δη τον Κύριο και διψά με ταπείνωση γι' αυτόν, γιατί είναι ανάξια για τέτοιο μεγάλο αγαθό". "Ταπείνωσε τον εαυτό σου και συλλογίσου ότι μετά τον θάνατο θα ριχτείς στο σκοτάδι και θα βασανίζεσαι και θα νοσταλγείς με πόθο και με πόνο τον Κύριο" λέει ο Σιλουανός.

Αυτή η συνειδητοποίηση της αμαρτωλότητάς μας φέρνει μια βαθιά συντριβή και ταπείνωση. Αυτή η συντριβή φέρνει την αληθινή μετάνοια, την ανασφάλεια έναντι του εαυτού μας και τη ζήτηση βοήθειας από τον Χριστό. Τελικά το ολοκληρωτικό δόσιμο του εαυτού μας σε Αυτόν. Κάτω από αυτήν την κατάσταση κενώνουμε τον εαυτό μας και αφήνουμε χώρο να δράσει ο Χριστός.

Δεν είναι καθόλου τυχαίο νομίζω ότι αυτή η αποκάλυψη που δέχτηκε ο Άγιος Σιλουανός στη συγκεκριμένη εκείνη χρονική στιγμή -"Κράτα τον νου σου στον Άδη"-, που είναι λόγος και εντολή με ευαγγελική ισχύ και ήρθε λίγους χρόνους πριν από την ανάπτυξη της ψυχολογίας του βάθους, που θα φέρει στο φως τα απύθμενα αλλά και ανεξιχνίαστα βάθη του ανθρωπίνου είναι του Άδη που κρύβουμε μέσα μας. Αυτός ο τρόπος αυτογνωσίας και θεογνωσίας που φανέρωσε ο Θεός στον Άγιο Σιλουανό είναι μια ιερή παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές όλων εκείνων που θέλουν να ακολουθήσουν την όδο: Τον Χριστό!

Από τον ΧΡΟΝΗ ΜΟΥΤΣΗ
Πηγή: Ορθόδοξη Αλήθεια

"Γίνετε μέλος και στην σελίδα μας στο Facebook, πατώντας "ΕΔΩ"