(Ματθ. 4, 12-17).”Tω καιρώ εκείνω, ακούσας ο Ιησούς ότι ο Ιωάννης παρεδόθη, ανεχώρησεν εις την Γαλιλαίαν, και καταλιπών την Ναζαρέτ ελθών κατώκησεν εις Καπερναούμ την παραθαλασσίαν εν ορίοις Ζαβουλών και Νεφθαλείμ, ίνα πληρωθή το ρηθέν διά Ησαίου του προφήτου λέγοντος· «Γη Ζαβουλών και γη Νεφθαλείμ, οδόν θαλάσσης, πέραν του Ιορδάνου, Γαλιλαία των εθνών, ο λαός ο καθήμενος εν σκότει είδε φως μέγα, και τοις καθημένοις εν χώρα και σκιά θανάτου φως ανέτειλεν αυτοίς». Από τότε ηρ- ξατο ο Ιησούς κηρύσσειν και λέγειν· μετανοείτε· ήγγικε γαρ η βασιλεία των ουρανών” .
2. Νεοελληνική απόδοση.
Τότε άκουσε ο Ιησούς ότι ο Ιωάννης συνελήφθη και φυλακίστηκε και έφυγε και πήγε στη Γαλιλαία. Αλλά εκεί, άφησε τη Ναζαρέτ και πήγε και εγκαταστάθηκε στην Καπερναούμ, πόλη παραθαλάσσια, στα όρια μεταξύ των φυλών Ζαβουλών και Νεφθαλείμ. Έτσι εκπληρώθηκε αυτό που είπε ο Θεός διά του προφήτου Ησαίου, που λέγει: “Γη Ζαβουλών και γη Νεφθαλείμ, περιοχές παραθαλάσσιες, πέραν του Ιορδάνου, Γαλιλαία των εθνών! Ο λαός σας, που μέχρι τώρα ζούσε στο σκοτάδι, είδε ένα φως μεγάλο! Σ’ αυτούς που ζούσαν σε χώρα, επάνω στην οποία απλωνόταν η σκιά του θανάτου, σ’ αυτούς ανέτειλε το Φως!”. Από τότε άρχισε ο Ιησούς να κηρύττει και να λέγει: “Μετανοείτε. Η βασιλεία των ουρανών είναι πιά κοντά σας!”.
3. Θεολογική και κοινωνική προσέγγιση:
α) Μετά τη βάπτιση στον Ιορδάνη ποταμό ο Ιησούς αναχώρησε στην έρημο, όπου πειράσθηκε από το διάβολο. Ύστερα από νηστεία σαράντα ημερών, κι αφού πείνασε, παρουσιάζεται ο διάβολος λέγοντας: «Αν είσαι Υιός του Θεού, πες να γίνουν αυτές οι πέτρες ψωμιά». Κι Εκείνος απαντά: «Ο άνθρωπος δε ζεί μόνο με ψωμί, αλλά με κάθε λόγο του Θεού». Τον οδηγεί εν συνεχεία στα Ιεροσόλυμα και στο πιο ψηλό μέρος του ναού και του λέει: «Πέσε κάτω, θα σε σηκώσουν άγγελοι στα χέρια τους». Καί πάλι ο Ιησούς απαντά με βιβλικούς στίχους: «Δεν πρέπει να βάλεις σε δοκιμασία Κύριο το Θεό σου». Τέλος, ο διάβολος τον οδηγεί σε ψηλό βουνό και του δείχνει όλα τα βασίλεια του κόσμου και του προτείνει: «Όλα αυτά θα σού τα δώσω, αν πέσεις να με προσκυνήσεις». Τότε ο Χριστός του λέει: «Φύγε από μπροστά μου σατανά! Κύριο τον Θεό σου θα προσκυνάς και αυτόν μόνο θα λατρεύεις». Καί μόνη η αναγωγή των πειρασμών στη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα αναδεικνύει την επικαιρότητα του ευαγγελικού μηνύματος και την ανάγκη αλλαγής τρόπου σκέψης.
β) Ο ερχομός του Χριστού στον κόσμο συνδέεται με το σωτηριώδες μήνυμα της μετάνοιας τόσο σε προσωπικό όσο και σε συλλογικό επίπεδο. Στο σημερινό ευαγγέλιο (Ματθ. 4, 12-17) η μετάνοια συνδέεται με την έλευση της βασιλείας του Θεού. «Μετανοείτε, γιατί έφτασε η βασιλεία των ουρανών» είναι τα λόγια του Χριστού αλλά και του Προδρόμου. Το κήρυγμα της μετάνοιας υιοθέτησαν διαμιάς οι μαθητές του Χριστού, οι οποίοι συγκρότησαν τον πρώτο πυρήνα της χριστιανικής Εκκλησίας. Άφησαν τον πρότερο βίο τους και ακολούθησαν με άδολη καρδιά τον Χριστό.
γ) Με τη μετάνοια οριοθετείται από τη μία μεριά η ζωή που εμπνέεται από την πίστη στο πρόσωπο του Χριστού και από την άλλη η ζωή της αμαρτίας. Η ένταξη στο σώμα του Χριστού, την Εκκλησία, αγιάζει τον αν- θρωπο και τον καθιστά μέτοχο των θείων δωρεών. Μέλος της εκκλησιαστικής κοινότητας και υποψήφιος πολίτης της βασιλείας των ουρανών γίνεται κάποιος, όταν μετανοήσει, πιστέψει στον Χριστό, αποδεχθεί το ευαγγέλιό του και βαπτισθεί. Με το βάπτισμα αλλοιώνεται οντολογικά ο άνθρωπος. Μπολιάζεται με τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος, τα οποία στη βιβλική παράδοση παρουσιάζονται κυρίως ως σοφία και σύνεση, γνώση και ευσέβεια, φόβος Θεού και χαρά, ειρήνη και δικαιοσύνη, χρηστότητα και αγαθοσύνη, πίστη, ελπίδα και αγάπη. Με την ελεύθερη βούληση καλείται ο χριστιανός να αναδείξει τα χαρίσματα αυτά στη ζωή του, συνεργώντας στο έργο της χάριτος.δ) Στις μέρες μας επικρατεί ο νηπιοβαπτισμός και όλα τα παραπάνω γίνονται δυσδιάκριτα. Το βάπτισμα συχνά μετατρέπεται σε κοινωνική τελετή, που χάνει την ιερότητά του και το βαθύ εκκλησιολογικό του περιεχόμενο. Θεωρείται ως μια καλή συνήθεια και πολιτιστικό αυτονόητο. Έτσι, όταν δεν υπάρχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον εκ μέρους των γονέων, των αναδόχων, αλλά και των κληρικών για ουσιαστική πνευματική καρποφορία των παιδιών που σταδιακά ενηλικιώνονται, το βάπτισμα και οι ευεργετικές του συνέπειες λησμονούνται. Κι ενώ η χριστιανική ζωή παραπέμπει στη ζωή του φωτός, της πραγματικής ελευθερίας και της χάριτος, οι άνθρωποι αγαπούν μάλλον το σκοτάδι παρά το φως. Γι’ αυτό και το μήνυμα της μετάνοιας είναι πάντοτε επίκαιρο, αφού συμβάλλει στην ανάκτηση της χάριτος του βαπτίσματος και την αποκατάσταση της κοινωνίας του ανθρώπου με την πηγή του φωτός, τον Τριαδικό Θεό.
στ) Οι άγιοι της Εκκλησίας γεύθηκαν εμπειρικά του θείου φωτισμού και βίωσαν στο παρόν τη βασιλεία του Θεού. Γι’ αυτό έχουν απόλυτη εμπιστοσύνη στο Σωτήρα Χριστό και γίνονται φορείς της γνήσιας αγάπης του. Αντιμετωπίζουν τους πειρασμούς όπως ο Χριστός και αναπαύουν πνευματικά τους ανθρώπους. Μεταγγίζουν θείο φως και αγάπη αυθεντική. Κοντά τους ελευθερώνεσαι και νιώθεις την αύρα της θείας παρουσίας. Εκείνοι συμβάλλουν στη διάλυση του σκότους, της πλάνης και της ειδωλολατρίας και ο λαός «ο καθήμενος εν σκότει» μπορεί να αντικρίζει το Φως του Χριστού.
ζ) Ο Ιανουάριος είναι γεμάτος από μνήμες αγίων που αποτελούν πραγματικά φώτα στο σύγχρονο κόσμο. Το πως βέβαια έχουν ανατραπεί τα πράγματα, και η Εκκλησία από κατεξοχήν χώρος της χάριτος και του φωτός παρουσιάζεται συχνά ως φορέας σκοταδιστικών αντιλήψεων, είναι μεγάλο θέμα που δεν μπορεί να αναλυθεί στην παρούσα συνάφεια. Υπάρχουν ιστορικές ευθύνες γι’ αυτό, αλλά σε κάθε περίπτωση όποιος θέλει προσωπικά να μεταλάβει του θείου φωτισμού, μπορεί να αναδείξει τα χαρίσματα του βαπτίσματός του διά της μετανοίας στην Εκκλησία.
π. Βασιλείου Καλλιακμάνη
Πηγή: /agiameteora.net
